Süt sektöründe derin bir kriz yaşanıyor. Ulusal Süt Konseyi (USK), 1 Mayıs 2026’dan itibaren çiğ inek sütü tavsiye fiyatını 24,30 TL olarak belirlerken, TÜSEDAD üretim maliyetini 28,35 TL olarak açıkladı. Bu 4 TL’lik fark, üreticilerin her litrede zarar etmesine yol açıyor.
Fiyat ve Maliyet Arasındaki Dengesizlik
USK’nın açıkladığı 24,30 TL’lik fiyat, önceki 22,22 TL’ye göre yüzde 9,3 artış gösterse de yetersiz kalıyor. TÜSEDAD’ın Nisan ayı raporuna göre, karma yem fiyatlarındaki yükseliş, kesim fiyatlarındaki düşüş ve tarımsal elektriğe yapılan yüzde 28,4 zam gibi faktörler maliyeti 28,35 TL’ye itti. Bu durum, litre başına 4,05 TL net zarar anlamına geliyor.
Sektöre Etkileri ve Riskler
- Küçük ve orta ölçekli işletmelerin üretimi bırakma tehlikesiyle karşı karşıya kalması.
- Anaç hayvanların kesime gitmesi ve süt üretiminde genel düşüş.
- İthalat bağımlılığının artması, 2025’te 1.159 ton süt tozu ithalatı gibi maliyetleri tetiklemesi.
Uzman Görüşleri ve Öneriler
Prof. Dr. Zafer Ulutaş, sektörün ‘kontrollü tasfiye’ sürecinde olduğunu belirterek, tavsiye fiyatlarının reel maliyetlere göre güncellenmesini, yem sübvansiyonlarının artırılmasını ve süt tozu ithalatının kısıtlanmasını öneriyor. Üretici temsilcileri, soğutma bedeli desteğinin 1,80 TL’ye çıkmasına rağmen ana farkın kapanmadığını vurguluyor.
Gelecek Adımlar Neler Olabilir?
Sektör paydaşları, acil müdahale bekliyor. Fiyat ayarlaması yapılmazsa, hayvancılıkta kalıcı kayıplar yaşanabilir. Bu kriz, gıda enflasyonu ve tedarik zincirini doğrudan etkileyecek.
